Inkijkexemplaar: Oog in oog met kwetsbaarheid

23 2 EEN VOICE DIALOGUE-SESSIE BEGELEIDEN De context waarin een kind opgroeit, wordt bepaald door de directe leefomgeving van het kerngezin en de familie, maar ook door de maatschappij waarin het kind leeft. School- omgeving, sportclub, religie, stad versus platteland hebben een grote impact op het ont- staan van de subpersonen. Essentieel is dat primaire subpersonen ontstaan om ons te beschermen tegen pijn en afwijzing, en om ervoor te zorgen dat we liefde en aandacht krijgen en ons veilig voelen in de wereld. De primaire subpersonen beschermen de kwetsbare delen in onszelf. Een primaire subpersoon is dan een deel van onze persoonlijkheid dat heel veel aandacht krijgt, vaak zal bepalen hoe we ons zullen gedragen in de wereld en zo steeds meer macht krijgt in ons hele systeem. Zoals ik reeds zei, ontstaan deze subpersonen bij iedereen en gebeurt dat ook auto- matisch. Het feit dat wij als mensen relationele wezens zijn, zorgt ervoor dat wij ons ver- houden tot anderen, dat we erbij willen horen en bereid zijn daar veel voor te doen. Toen mijn zoontje voor het eerst werd uitgenodigd voor een verjaardagsfeestje, kon ik het niet laten om hem een beetje uitleg te geven over hoe het eraan toeging op zo’n feestje. Toen ik hem ’s avonds oppikte en de ouders van het jarige kind me vertelden dat alles heel goed was verlopen, was ik natuurlijk opgelucht en trots. Wat ik mijn zoon echter ontno- men had, was de kans om zelf te ervaren hoe zo’n feestje eruitziet, om op ontdekking te gaan, om misschien luidkeels te roepen dat hij geen pannenkoeken lust. Ik vergroot het nu een beetje uit door te zeggen dat ik een primaire subpersoon liet ontstaan in hem die zich heel goed kan gedragen op een feestje en dat zijn deel dat zelf op avontuur kan gaan en misschien wat rebels is wat meer op de achtergrond kwam te staan, meer verstoten werd. Waarom heb ik mijn zoon een duwtje in de rug gegeven om zich netjes te gedra- gen op het feestje? Sociale contacten zijn belangrijk voor een kind. Door aangenaam gedrag te vertonen, zal hij opnieuw uitgenodigd worden voor andere feestjes, ligt hij goed in de groep, wordt hij aanvaard. Mijn eigen kwetsbaarheid als ouder, maar ook de kwetsbaarheid van mijn zoon spelen een rol in mijn (bijna onbewuste) keuze om hem te helpen stappen te zetten in zijn sociale wereld. Stel dat ik mijn zoon keer op keer zou blijven wijzen op het feit dat hij zich goed moet gedragen op feestjes, op school, in de sportclub, dan zal ik ervoor zorgen dat zijn primaire subpersoon – diegene die zich moeiteloos kan aanpassen aan wisselende om- standigheden – steeds groter en sterker wordt als chauffeur op zijn bus. Naarmate hij ouder wordt, zal hij dit deel in zichzelf misschien wel appreciëren, maar tegelijk zal hij moeite hebben om duidelijk te maken dat bepaalde situaties hem niet bevallen, om grenzen aan te geven. Voor elk primair stuk gaat er dus een verstoten stuk ondergronds. Het verstoten stuk is dan het deel dat minder aan bod kan komen, een deel dat maat-